ارکان تلاوت قرآن ( قسمت 3)

واژه لحن کلمه  ای عربی واسم می باشد که از سه حرف ل-ح- ن تشکیل گردیده است و چنانچه بخواهیم با توجه به گستره و وسعت محدوده موضوعات مرتبط به آن یک تقسیم بندی جامع و فراگیر انجام بدهیم : بدون تردید می توان تمام موضوعات مربوط به آن را در سه عنوان کلی دسته بندی وخلاصه نمود که عبارتند از:

1- لفظ   2- حال ( شامل حال و حالتها ) 3- نغم

وهمانطوریکه ملاحظه می شود از اجتماع سه حرف اول این سه واژه ، کلمه ی لحن پدید می آید و دراین رابطه توضیحاتی برای هر یک ضروری به نظر می رسد :

1- لفظ: آنگونه که به خصوص در تجوید معروف است تنها به معنای حرف مثل -ل-ب-ی-س-د-ذ و...و یا صداهای منفردی مانند صدای فتحه و کسره وضمه والف و....نیست بلکه اولا"سخن وکلمه و حرفی است که از دهان بیرون می آید و جمع آن الفاظ است ( فرهنگ عمید- جلد دوم)

ودرثانی به معنای انداختن می باشد وکلام را از آن جهت لفظ می گویند که از دهان به بیرون انداخته می شود و دلیل روشن و قاطع آن که فصل الخطاب است آیه 18 سوره مبارکه قاف می باشد و تنها یکبار در تمام قرآن و آنهم دراین آیه در معنای فوق به کار رفته است ( ما یلفظ من قول الا لدیه رقیب عتید ) یعنی هیچکس سخنی نمی راند مگر اینکه نزد او مراقبی هست ( اشاره به دو فرشته به نامهای رقیب و عتید که در دو سوی راست و چپ ملازم انسان بوده و اعمال خیر و شر را ثبت می کنند ) و البته بدیهی است که این فرشتگان کلام و سخنان را می نویسند نه حروف را که معمولا" مهمل هستند و به تنهائی هیچ مفهومی ندارند و وجود کلمه قول در همین آیه که به معنای گفتار وسخن است تردیدی باقی نمی گذارد که مفهوم لفظ گفتارها وسخنان است .

 بنا بر این معلوم می شود که لفظ در شاکله لحن کلمات و جملاتی (آیات قرآن) است که از دهان قاری بیرون می آید و در این خصوص در مبحث لحن بیانی مطالب مفصلی عرض خواهد شد.

ضمنا بزودی در خصوص حال و نغم توضیحاتی را ارایه خواهیم کرد .

/ 1 نظر / 12 بازدید
نیکویی

با تشکر از مطالب مفید تان..این مطلب لحن را تکمیل نمی کنید؟ (در مباحث لحن بیانی و حال و نغم) متشکرم از عنایت و نظر لطفتان